Reuters: 'Devrim Muhafızları'nın kasasına milyarlarca dolar girebilir...'
ABD ile İran arasında imzalanan mutabakat zaptının ardından kapsamlı bir anlaşmaya varılması halinde, İran ekonomisine milyarlarca dolarlık yeni kaynak girişi sağlanabileceği belirtiliyor. Ancak Reuters’a konuşan üst düzey İranlı kaynaklara göre, bu süreçten en fazla fayda sağlayacak aktörlerin başında, ABD ve bazı Batılı ülkeler tarafından terör örgütü olarak sınıflandırılan İran Devrim Muhafızları Ordusu geliyor.Yıllardır yaptırımlar altında faaliyet gösteren Devrim Muhafızları, petrol, enerji, inşaat, liman işletmeciliği, telekomünikasyon, lojistik ve deniz taşımacılığı gibi sektörlerde geniş bir ekonomik ağ kurdu.Reuters’a konuşan dört üst düzey İranlı kaynak, yaptırımların kaldırılması, petrol ihracatının yeniden artması ve yabancı sermayenin ülkeye dönmesi halinde Devrim Muhafızları'nın bu süreçten önemli ölçüde faydalanacağını söyledi.Kaynaklara göre örgüt, İran ekonomisindeki merkezi konumu sayesinde yeni yatırımların önemli bir bölümünden pay alabilecek durumda. Bununla birlikte, Devrim Muhafızları'nın terör örgütü listelerinde yer almasının, İran ekonomisinin uluslararası sisteme yeniden entegrasyonunu zorlaştırabilecek başlıca engellerden biri olduğu belirtiliyor.Reuters’a konuşan üst düzey bir İranlı yetkili, Devrim Muhafızları'nı 'savaşın gerçek kazananı' olarak tanımladı.Yetkili, İran yönetiminin ayakta kalmasını sağlayan temel güçlerden biri olarak görülen Devrim Muhafızları'nın, yaptırımların kaldırılması halinde ortaya çıkacak ekonomik fırsatlardan yararlanmak için en avantajlı konumda bulunduğunu ifade etti.Bir başka kaynak ise kurumun mali verilerini kamuoyuyla paylaşmadığını, ancak milyarlarca dolarlık ticaret ağları, petrol faaliyetleri, deniz taşımacılığı ve inşaat projeleri sayesinde ekonomik etkisinin son derece büyük olduğunu söyledi.Resmi kayıtlar ve kamuya açık verilere göre Devrim Muhafızları'nın mühendislik kolu olarak bilinen Hatem el-Enbiya İnşaat Karargâhı, enerji ve altyapı projelerinde faaliyet gösteren yüzlerce şirkete doğrudan veya dolaylı şekilde bağlı bulunuyor.Kuruluşun faaliyet alanları arasında enerji, telekomünikasyon, otomotiv, turizm, lojistik ve büyük ölçekli altyapı projeleri yer alıyor.İran yasalarının yabancı şirketleri yerel ortaklarla çalışmaya zorlaması nedeniyle, ülkeye geri dönmeyi planlayan uluslararası yatırımcıların önemli bölümünün Devrim Muhafızları ile bağlantılı şirketlerle doğrudan veya dolaylı iş yapmak durumunda kalabileceği değerlendiriliyor.Uzmanlar, bu durumun özellikle Batılı şirketler açısından hukuki ve siyasi riskler yaratabileceğine dikkat çekiyor.İranlı kaynaklara göre, kapsamlı bir anlaşmaya ulaşılamaması ve yaptırımların büyük ölçüde yürürlükte kalması halinde bile Devrim Muhafızları ekonomik etkisini sürdürmeye devam edecek.Kaynaklar, kurumun yıllar içinde geliştirdiği yaptırımları aşma mekanizmaları sayesinde petrol ihracatı ve dış ticaret üzerindeki kontrolünü koruyabileceğini ifade ediyor.1979 İran Devrimi sonrasında Ayetullah Ruhullah Humeyni tarafından kurulan Devrim Muhafızları, özellikle Ayetullah Ali Hamaney döneminde hem siyasi hem ekonomik gücünü önemli ölçüde artırdı.Reuters’ın aktardığı İranlı kaynaklar, Şubat ayında başlayan savaş ve sonrasında yaşanan siyasi dönüşüm sürecinde kurumun ülke içindeki etkisini daha da artırdığını öne sürüyor.Kaynaklara göre Devrim Muhafızları, yeni dini lider olarak göreve gelen Mücteba Hamaney'in iktidar sürecinde de önemli rol oynadı.Geçtiğimiz günlerde ABD Başkanı Donald Trump ile İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan arasında imzalanan mutabakat zaptı, İran'ın yaptırım kapsamındaki petrol satışlarına yönelik bazı muafiyetlerin önünü açtı.Tarafların önümüzdeki dönemde daha kapsamlı bir anlaşmaya varması halinde ise İran'ın diğer yaptırımlardan da kurtulabileceği ve yaklaşık 300 milyar dolarlık yeniden yapılanma fonuna erişim sağlayabileceği belirtiliyor.Reuters’a konuşan kaynaklar, böyle bir senaryoda Devrim Muhafızları'nın İran ekonomisindeki ağırlığının daha da artmasının beklendiğini ifade ediyor.