Türkiye genelinde evlilik yaşı düşmek bir yana, yıllar içinde istikrarlı artışını sürdürdü. Her iki cinsiyette de yükselen ilk evlenme yaşı, gençlerin evlilik kararını daha ileri yaşlara ertelediğini ortaya koydu. Açıklanan verilere göre: Erkeklerde ortalama ilk evlenme yaşı 28,5 olarak kayıtlara geçti. Kadınlarda ortalama ilk evlenme yaşı 26,0 oldu. Erkek ile kadın arasındaki ortalama ilk evlenme yaş farkı ise 2,5 yaş olarak gerçekleşti. Açıklanan raporda dikkat çeken bir diğer unsur ise toplam evlilik sayısındaki azalma oldu. 2024 yılında 569 bin 983 olan evlenen çift sayısı, 2025 yılında 552 bin 237’ye geriledi.
TÜİK’in açıkladığı veriler evlenme yaşının her geçen yıl yukarı taşındığını somut olarak koysa da, gençlerin yaşam mücadelesindeki farklı stratejileri evlilik kararlarının şekillenmesinde belirleyici olmaya devam ediyor. Maddi imkânsızlıklar ve hayat pahalılığı nedeniyle evliliği askıya aldığını belirten 30 yaşındaki Mert, “Bir ev kurmanın maliyeti milyon liraları buluyor. Bu ekonomide bu yükün altına girmek imkânsız.” dedi. 28 yaşındaki Buse ise, yüksek kira fiyatları nedeniyle evliliği bir “güç birliği” olarak gördüğünü söyleyerek, “İki maaş ile ev kirası ve yaşam masrafları yarı yarıya bölünmüş oluyor. Bizim için evlilik bir bakıma ekonomik bir dayanışma modeli haline geldi.” dedi.
Sosyolog Sinem Demirel, Türkiye’de evlenme yaşının yükselmesi ve boşanma oranlarındaki artışın yalnızca bireysel tercihlerle açıklanamayacağını belirterek, ekonomik koşulların aile kurumunu doğrudan etkilediğini söyledi. ‘Önce ekonomik güvence, sonra evlilik’ anlayışının geçici bir eğilim olmadığını ifade eden Demirel,”Aile aynı zamanda emek gücünün yeniden üretildiği bir kurumdur. Barınma, bakım, çocuk yetiştirme ve gündelik yaşamın sürdürülmesi için gereken maliyetler arttıkça aile kurmak da zorlaşıyor. Özellikle konut fiyatları ve kiralardaki yükseliş, gençlerin bağımsız bir yaşam kurmasının önündeki en büyük engellerden biri haline geldi. Evlilik, birçok genç için ancak ekonomik güvence sağlandıktan sonra düşünülebilecek bir adım haline geldi. Ekonomik koşullar iyileşmediği sürece aile kurmak giderek daha fazla ekonomik kaynak gerektiren bir süreç olmaya devam edecek. Bunun yükünü ise en çok bakım emeğini üstlenen kadınlar ve genç emekçiler hissedecek. Gençler yalnızca evlenmeyi değil, çocuk sahibi olmayı da erteliyor. Hatta birçok çift ekonomik nedenlerle çocuk yapmaktan vazgeçiyor.” dedi.
