CANLI
Ana Sayfa🇹🇷 Türkiye🌍 Dünya📈 Ekonomi⚽ Spor💻 Teknoloji🎭 Magazin
📈 Ekonomi

Buğday fiyatını rekolte dışında ‘üç faktör’ şekillendirecek

dunya.com/rss·🕐 ·👁 2 görüntülenme
Buğday fiyatını rekolte dışında ‘üç faktör’ şekillendirecek
Bu yıl yüksek yağışlarla birlikte buğday üretiminde yaklaşık 22,8 milyon tonluk rekolte tahmin ediliyor. Buğday üretimindeki toparlanmanın ithalat ihtiyacını azaltabileceğini kaydeden IAOM Avrasya Başkanı Dr. Eren Günhan Ulusoy, iç fiyatların şekillenmesinde ise rekolte ile birlikte TMO politikası, kalite ve finansman maliyeti faktörlerinin etkili olacağını söyledi.

Mehmet Hanifi GÜLELmehmet.gulel@dunya.comTürkiye’nin son yıllar­daki en yüksek yağış­lı dönemini yaşaması, TÜİK'in 2026 yılı tahıl ürünle­ri üretim miktarlarının ilk tah­minine de yansıdı. Tahıl ürün­leri üretim miktarlarının bir önceki yıla göre yüzde 21,7 ar­tarak yaklaşık 41,6 milyon ton olacağı tahmin ediliyor.

Buğ­day üretiminin ise yüzde 26,7 artarak yaklaşık 22,8 milyon ton olması bekleniyor. Türki­ye’de yağış ve verim koşulla­rının üretimde belirleyici ol­duğunu belirten Uluslararası Un Sanayicileri ve Hububat­çılar Birliği (IAOM) Avrasya Başkanı Dr.

Eren Günhan Ulu­soy, “Ekili alanlarımızın yüzde 70'inde buğday, sulanmadan kıraç koşullarda yetiştiriliyor. Kümülatif yağışların geçen se­nelerden ve normalin üzerin­de her bölgede gerçekleşmesi üretimde rekor beklentisi ya­rattı.

Üretimdeki toparlanma ithalat ihtiyacını azaltabilir; ancak iç fiyatların yalnızca re­kolteyle değil, Toprak Mahsul­leri Ofisi (TMO) politikası, ka­lite ve finansman maliyeti ile birlikte şekilleneceğini düşü­nüyoruz. Üretim toparlanma­sının piyasa dengesini belirgin olarak iyileştireceği, ithalat ih­tiyacını azaltacağı ve stoklar­da toparlanma yaratacağı ön­görülüyor” dedi.

Buğdayda 22,8 milyon ton­luk rekolte beklentisinin Tür­kiye için güçlü bir üretim se­viyesine işaret ettiğini vurgu­layan Ulusoy, bu büyüklükte bir üretimin hasat döneminde özellikle kalite standardı dü­şük veya depolama imkânı sı­nırlı ürünlerde fiyatların yu­karı yönlü hareketini sınırla­yabildiğini aktardı. “Ancak bu “fiyatlar düşer” anlamına gel­mez” diyen Ulusoy, çünkü üre­tici maliyetleri, finansman ko­şulları, nakliye, kalite primi ve TMO’nun açıklayacağı/uygu­layacağı alım politikasının ta­ban fiyatı belirleyeceğini ak­tardı.

Bu yıl da TMO’nun rolü­nün yine belirleyici olmasını beklediklerini ifade eden Ulu­soy, “2025’te TMO, ekmek­lik ve makarnalık buğday için ton başına 13. 500 TL, arpa için 11. 000 TL alım fiyatı açıkla­mıştı ve 600’ün üzerinde nok­tada alım yapacağını duyur­muştu. Bu yıl da hazırlıkları­nı yaptıkları, arzın tamamını karşılayabilecek güçte olduk­ları belirtiliyor.

Yüksek rekol­te dönemlerinde TMO’nun pi­yasadaki görevi fiyatı yukarı taşımaktan çok, üretici açısın­dan referans fiyat ve alım gü­vencesi oluşturmak olur. Bu nedenle piyasanın tamamen kendi yolunu çizmesini bekle­yemeyiz; TMO’nun açıklaya­cağı fiyat, alım miktarı, ödeme takvimi ve depolama kapasite­si piyasanın yönünü belirler” diye konuştu.

Yüksek rekolte ve hammad­de arz güvenliğinin un sana­yisi için olumlu bir unsur ol­duğuna dikkat çeken Ulusoy, bu durumun un ihracatının artışını destekleyen önemli avantajlardan biri olarak öne çıktığını aktardı. Artan üre­tim hacmi; sektörün hammad­de tedarikini güçlendirirken, üretim sürekliliğine, maliyet avantajına ve ihracat pazarla­rında daha rekabetçi bir yapı­nın oluşmasına da önemli kat­kı sağladığını bildiren Ulusoy, “Bununla birlikte, yüksek re­kolte tek başına belirleyici bir parametre değil.

Türkiye, un ihracatındaki rekabet gücünü, yalnızca yerli buğday rekolte­sinden değil; uygun maliyetli ithal buğdaya erişim, Dahilde İşleme Rejimi uygulamaları, navlun, döviz kuru, finansman maliyetleri ve hedef pazarlar­daki talep koşulları gibi birçok unsurun birleşiminden alı­yor. Bu çerçevede yüksek re­kolte, Türkiye’nin küresel un ticaretindeki güçlü konumu­nu destekleyen stratejik bir avantaj niteliği taşırken; dün­ya buğday fiyatları, Rusya/ Karadeniz bölgesindeki arz durumu, ithalat rejimi, Afri­ka, Orta Doğu, Güney Ameri­ka ile Doğu Asya pazarların­daki talep gelişmeleri de sek­törün ihracat performansında önemli rol oynuyor.

Amerika Birleşik Devletleri Tarım Ba­kanlığı’nın (USDA) 2026/27 projeksiyonlarında Türki­ye’de üretimin toparlanaca­ğının öngörülmesi de sektör açısından olumlu beklentile­ri güçlendiriyor. Türkiye’nin güçlü üretim altyapısı, yüksek işleme kapasitesi ve yeni pa­zarlara hızlı uyum sağlayabil­me yeteneği sayesinde küresel un ticaretindeki lider konu­munu koruyarak, yeni dönem­de de ihracatını sürdürülebilir şekilde geliştirmesi bekleni­yor” açıklamasında bulundu.

Dünya buğday piyasasında 2025/26 sezonunun genel olarak yüksek arz, güçlü stok ve sınırlı fiyat baskısı görünümüyle ilerlediğini söyleyen Ulusoy, USDA/ IGC verilerine göre 2025/26 küresel buğday üretiminin yaklaşık 844 milyon ton seviyesine çıkarak önceki sezona göre artış gösterdiğini kaydetti. 2026/27 için ise USDA/IGC tarafından üretimin 819/820 milyon tona gerilemesi, tüketimin yatay kalması ve stokların kısmi de olsa düşmesinin beklendiğini aktaran Ulusoy, “Bu tablo, fiyatlarda çok sert bir düşüşten ziyade arzın bölgesel dağılımına, Karadeniz arzına ve ihracatçı ülkelerdeki hava koşullarına duyarlı bir piyasa anlamına geliyor.

2026/27 sezonu için ilk USDA tahminleri, küresel buğday piyasasında üretimde büyük bir düşüşe işaret ederken, ithalatçı ülkelerde üretimin artmasıyla dünya ticaret hacminde daralma beklentisi olması. Arz tarafındaki daralma dünya üretiminden çok ‘ihracata konu olabilir arz’ üzerinde yoğunlaştığını gösteriyor.

Özellikle ABD, AB, Arjantin, Avustralya ve Kanada’da görülen üretim kayıpları, büyük ihracatçı ülkelerin üretimini yaklaşık 32 milyon ton aşağı çekerken; ihracatçı stoklarında da daralma bekleniyor. Buna karşılık büyük ithalatçı ülkelerde yaklaşık 15 milyon tonluk üretim artışıyla birlikte ithalat ihtiyacının zayıflaması, dünya buğday ticaret hacminde yaklaşık 11 milyon tonluk küçülmeye işaret ediyor.

Bu da uluslararası fiyatların daha fazla Karadeniz arzı ve Rusya’nın ihracat kapasitesi üzerinden şekillendiği daha kırılgan bir denge oluşturuyor” dedi.

Kaynak: dunya.com/rssOrijinal Habere Git →
İlgili Haberler